Početna » Aktuelno » SUTRA JE 20. oktobar , DAN OLOBOĐENJA BORA U PRVOM SVETSKOM RATU

SUTRA JE 20. oktobar , DAN OLOBOĐENJA BORA U PRVOM SVETSKOM RATU

Autori:T.Dronjak- B.F.

Tog, 20. oktobra, Bor je oslobođen u Prvom svetskom ratu.  To je učinila jedna konjička brigada francuskog generala Gambete. Iz tadašnje borske opštine u Prvom ili Velikom ratu poginulo je 79 Borana i 15 Francuza.Tim povodom sutra će delegacije opštine i boračkih organizacija Bora položiti vence i cveće na spomenik srpskim i francuskim rodoljubima. U 11 sati je svečana sednica Opštinskog odbora Saveza potomaka ratnika 1912-1920. na kojoj će govoriti predsednik ove patrioteske organizacije Brana Filipović.

U jesen 1915.,  s povlačenjem srpske vojske krenule su i vojne formacije iz istočne Srbije i ovog kraja. Sa njima je bila i Francuska uprava Borskih rudnika bakra. Iako su rudnik zauzeli Bugari, brzo je stigla nemačka uprava. Rudnik je ostao netaknut, ni Srbi, ni Francuzi nisu ništa upropastili, pa je usledio brzi nastavak proizvodnje za vojne potrebe Centralnih sila kojima je bakar bio više nego preko potreban. Nemci su doveli oko 1.000 ratnih zarobljenika sa ruskog i italijsnakog fronta. Dobijeno je 25.000 tona bakra. Na drugoj strani, kako piše isoričar Slobodan Jovanović u “Borskom problemu”,  Bugari su neoklevajući okupirali Bor selo i ostala naselja. Zavladao je neviđeni teror  nad nedužnim stanovništvom. Sprovodila se bugarizacija u školama, crkvama, u selima. Primerice, za tri godine bugarske okupacije ubijano je 25 sveštenika Timočke eparhije…

U Prvom svetskom ratu veliki broj mladog naraštaja iz Bora i okoline stradao je u sastavu čuvenih timočkih divizija na Ceru, Kolubari, na Drini i Gučevu, na Solunskom frontu, Kajmakčalanu, prelezaeći albansku golgotu. Više hilhada mladih ljudi iz ovog kraja je od 1912. do 1918. godine ostavilo živote na bojnom polu ili su umnli od bolesti, gladi i pobijeni u  zatočeništvu.  U Pomeniku heroja  iz 1922. godine ( čuva se u Istorijskom arhivu Zaječara ), po i menu i prezimenu, – u Balkanskim i Prvom ssvetskom ratu –  Zlot je dao  269 žrtava, Bor 79, Brestovac 84, Slatina 115, Donja Bela Reka 69, Bučje 88, Metovnica 103, Šarbanovac 157, Krivelhj 141, Oštrelj 45, Rgotina 161, Gornjane 244…

Share

Ostavite odgovor