OKVIR ZA POŠTENE I PRAVEDNE IZBORE ZA NSVNM

Bor, 20 oktobar 2014.

Autor: Dragomir Dragić, predsednik Foruma Vlaha

  1. Vlašku zajednicu čine pripadnici i pripadnice koje sebe identifikuju kao Vlah/Vlasi i Vlahinja/Vlahinje na srpskom jeziku, dok se na vlaškom prepoznaju svojim unutrašnjim etničkim imenom Rum’n/Rum’nj i Rum’nă/Rum’nje. Svoje govore (narečja) nazivaju na srpskom vlaški jezik ili vlaški, a na vlaškom ljimba rum’njaskă ili rum’nje(a)šće.
  2. Sagovornici o vlaškom pitanju i njegovom rešavanju mogu da budu samo predstavnici ovako definisane i institucionalno legitimisane vlaške zajednice, a ne funkcioneri i članovi partijskih foruma, te predsednici opština i sl., koji uopšte ne poznaju ovu problematiku, niti znaju vlaške govore i istoriju, čak i kada su vlaškog porekla.
  3. Propagandističko prekrštavanje Vlaha i Vlahinja uz ukidanje njihovog internog nacionalnog imena Rum’n/Rum’nj i Rum’nă/Rum’nje je smišljeni udarac etničkom preživljavanju vlaške zajednice, pogotovu ako to inspirišu i podržavaju institucije sistema i partijski političko-populistički faktori!
  4. U posebnom vlaškom biračkom spisku ili na listi elektora za izbor NSVNM nema mesta za lica nevlaškog etničkog porekla deklarisanog pripadnošću ovom etničkom entitetu i govornim vlaškim jezikom. Kada se to desi, kao što je to slučaj u važećem biračkom spisku iz 2010/14, to mora da se sankcioniše po zakonu o lažnom predstavljanju i manipulisanju u javnosti.
  5. Da bi se stavila tačka na dosadašnje zloupotrebe u vezi sa identifikacijom vlaške zajednice, od institucija sistema, a ako se one ne odazovu od strane međunarodnih institucija za prava manjina, zahteva se da iniciraju, podrže i organizuju dva međunarodna skupa: Simpozijum o etnicitetu Vlaha istočne Srbije i Simpozijum o jezičkoj klasifikaciji vlaških govora istočne Srbije.
  6. Navedeni naučni pristup je neophodan da bi se prekinula populistička i nacionalistička galama neobaveštenih i zlonamernih o nekakvoj rumunizaciji Vlaha istočne Srbije, te plasiranje kvazi-teorija o neprirodnoj i neistorijskoj etnogenezi, poreklu i matičnom prostoru vlaške populacije. Takođe, istine radi, da se glasno ukaže na višedecenijsku srbizaciju Vlaha nastavljenu u današnjim uslovima kao licemerno političko partizacijsko i partokratsko činjene radi ubrzavanja procesa asimilacije vlaškog etničkog entiteta u realizaciji projekta njegovog nestanka kroz utapanje u većinski narod.
  7. U prisutno i nesankcionisano loše činjenje može se smestiti i depopularisanje učenja vlaškog govora kakvo se nalazi u tzv. „Vlaškoj gramatici“ u frapantnoj antivlaškoj tvrdnji: „Vlasi govore slovenskim dijalektom, mešanim sa lošim latinskim“, u čemu saučestvuju i domaće inkompetentne školske vlasti! Simptomatično je da se u tome zaobilazi Balkanološki institut SANU gde je istina sasvim poznata. Istina koja se zaobilazila i smišljeno zagađivala zbog nepostojanja kvalifikovanih lingvista ili dobrih znalaca vlaškog jezika u prethodnom NSVNM.
  8. Zainteresovanost Rumunije (i Moldavije) za emancipaciju i preživljavanje vlaškog etničkog entiteta je posledica istog etnogetskog procesa u formiranju naroda Rumuna/Moldavaca/Vlaha istorijskim procesom “romanizacije”, te njihovih zajedničkih narodnih govora i duhovnog nasleđa. Ove romaničke zemlje, kao i ostale evropske romaničke zemlje, opravdano je da budu “zaštitnice” Vlaha u međunarodnim forumima radi ostvarivanja vlaških ugroženih prava.
  9. Na putu Republike Srbije ka Evropi, Srbija i Rumunija imaju dovoljno zajedničkiog pozitivnog milenijumskog nasleđa i istinskog prijateljskog iskustva da bi se na osnovu poznatih istina i iskrene želje prevazišle razlike koje se pojavljuje vezano za vlaško pitanje.
  10. Učenje vlaškog i rumunskog u školi usaglasiti sa činjenicama o dijalektalnoj lingvističkoj pripadnosti vlaških govora tako da se kroz to učenje ne kreira jezički animozitet, tj. treba realizovati poznati predlog dat u Kompendijumu za učenje vlaškog jezika u osnovnoj školi – u nižim razredima na vlaškom, uz nadgradnju u višim razredimam sa učenjem rumunskog.
  11. Podrazumeva se da se ukinu vlahofobne ili neznalačke manipulacije oko Vlaha i o Vlasima na lokalnom planu i da svaka lokalna vlast u 18 opština istočne Srbije mora da se usaglasi u svom delovanju sa javno promovisanom državnom politikom pozitivne diskriminacije manjina, saglasno Ustavu i važećim zakonima Republike Srbije.
  12. Posebni birački spisak, u kome ima bezbroj ne-Vlaha i ne-Vlahinja mora se pročistiti tako da se spreči pogubni uticaj ovakvih partijsko-državnih Vlaha/Vlahinja na rezultate izbora za NSVNM. Dok se to ne učini vlaškoj zajednici je primereniji izbor NSVNM elektorskim izbornim sistemom, na Skupštini elektora. Razlog je što u tom slučaju i kandidati za članove ovog organa i birači mora da se identifikuju i etničkom i jezičkom vlaškom pripadnošću!
  13. Ne zaboravimo – prljave industrijske tehnologije su na prostoru pokrivenom vlaškim tapijama na ugroženu svojinu, izloženu udarima 4E (ekološki, egzistencijsalni, ekološki, etnički), sada je elementarna nepogoda peti “E“, čemu je doprinelo i pustošenje šuma na vlaškim prostorima.
Share

Ostavite odgovor